Natuur, parken en tuinen

COTT-2.jpg

De gemeente Vaals beschikt over een groot aantal natuur- en bosgebieden met een zeer gevarieerde bodemgesteldheid. Ontdek al wandelend of fietsend de Vijlenerbossen. Ook het Elzetterbos, het Holsetterbos, het Kerperbos, het Malensbos, het Schimperbos en het Preusbos zijn een wandeling meer dan waard.

In de openbare kasteeltuinen behorende bij  Kasteel Vaalsbroek en Kasteel Bloemendal kunt u genieten van de rust en sfeer die Vaals u biedt. De (beschermde) natuurgebieden, zoals het Selzerbeekdal, het Geuldal en de reservaten Cottessen en Bellet lenen zich uitstekend voor urenlange wandelingen of fietsroutes. 

Het Selzerbeekdal is een droge helling en een drassig grasland gelegen langs de Hermansbeek. Dit is een zijbeekje van de Selzer- of Sinselbeek, die langs de Duitse grens stroomt. De Hermansbeek stroomt zo snel dat hij het karakter van een bergbeekje heeft. In de beek groeit beekpunge.
Langs de beek staan elzenbosjes en struweel. In de Hermansbeek zwemmen elrits en bermpje, bijzondere vissoorten die alleen in snelstromend water voorkomen. Het Geuldal is een diep uitgesleten beekdal. Hier kunt u wandelen langs bronnen en beekjes, door weilanden, bossen en hoogstamboomgaarden en over holle wegen. 
Het planten en dierenleven is in het Geuldal erg gevarieerd door de afwisseling in bodemgesteldheid en natte en droge delen. Door de jarenlange invloed van de Belgische zink- en loodmijnen komt er plaatselijk een zogeheten zinkflora voor met planten als zinkviooltje en zinkboerenkers. 

Dwars door het Geuldal loopt natuurlijk de Geul. De Geul wordt gevoed door 130 zijbeken, waaronder de Terzieterbeek. Bovendien wordt deze beek gevoed door oppervlakkige afstromingen die langs een helling naar beneden lopen. Het meanderende water zorgt voor steile buitenbochten. Ook stroomt de Geul langs de Heimansgroeve, het oudste stukje Nederlandse bodem, dat bovengronds goed zichtbaar is en tevens het seismologisch (aardbevingen) instituut van het KNMI is. Enkele zichtbare bodemlagen zijn ontstaan in het Carboon, ca 270 miljoen jaar geleden. 
Het reservaat Cottessen (32 ha) ligt ten zuidoosten van Epen en is één van de mooiste landschappen van Nederland. Het bestaat uit een oude vakwerkboerderij met losliggende schuren. De Cottesserhoeve is omringd door graslanden, waarvan sommige met hoogstamfruitbomen, bronweiden, hellingbos, houtwallen en graften, gelegen op een helling tussen de Belgische grens en het Vijlenerbos. De zuidgrens van het gebied wordt gevormd door de Cottesserbeek, terwijl de Berversbergbeek de noordgrens van het reservaat vormt. 


In december 2004 werd Cottessen in het  NCRV programma Het mooiste plekje van Nederland door het publiek uitgeroepen tot het mooiste plekje van Limburg; het werd als volgt omschreven: Cottessen is één van de natuurgebieden in het zuiden van de provincie Limburg.. Samen met het gebied Bellet vormt Cottessen het zogeheten Boven-Geuldal. Dit dal kent een rijkdom aan prachtige uitzichten, idyllische plekjes, schilderachtige beekdalen, indrukwekkende kastelen en monumentale vakwerkboerderijen. Een mooi gebied om al wandelend te leren kennen, over de sluippaadjes langs de Geul. En hier en daar stuit u ook op een dassenburcht.


Direct aansluitend ligt het reservaat Bellet. Het reservaat Bellet (37 ha) is een magnifieke hoogstamboomgaard met enkele vochtige bosjes en Geulweiden. Ook de Heimansgroeve behoort tot dit natuurgebied. Beide reservaten zijn vrij toegankelijk.

 

In het buurtschap Melleschet, tussen Vijlen en Mechelen, bevindt zich natuurtuin de Heebrig (Heiberg), een heemtuin met een zeer natuurlijk karakter en soms iets ruiger en verwilderd voorkomen, vooral in net najaar. De Heebrig is Neerlaands hoogst gelegen heemtuin die door de vele planten en betrekkelijke rust de nodige dieren trekt.

Sinds 2005 beschikt de gemeente ook over een volwaardige wijngaard. "Wijndomein St. Martinus" is een wijngaard met vele nieuwe druivenrassen, gelegen in het gehucht Rott, nabij Vijlen.

 

Meer informatie over natuuractiviteiten vindt u op www.ivn.nl of www.ikl-limburg.nl.