Vaccinatiegraad Vaals blijkt 20% hoger te liggen

Herhaaldelijk kwam Vaals in het nieuws als één van de gemeenten met de laagste vaccinatiegraad van Nederland.

Geplaatst op donderdag 23 december 2021

Echter, uit recent onderzoek van de GGD Zuid Limburg blijkt de COVID-19 vaccinatiegraad in Vaals in werkelijkheid ongeveer 20% hoger te liggen. Deze is daarmee in lijn met het landelijk gemiddelde. Veel inwoners van Vaals hebben namelijk hun vaccinatie over de grens gehaald. Aangezien vaccinaties in het buitenland niet automatisch door het RIVM worden geregistreerd, levert dit een vertekend beeld op voor de vaccinatiegraad in deze grensgemeente.

Aanleiding

Bij de GGD Zuid Limburg en de gemeente Vaals leefde al langere tijd het vermoeden dat veel inwoners van Vaals zich in het buitenland laten vaccineren. Geen vreemde gedachte aangezien er in Vaals veel mensen wonen met een Duitse achtergrond. Niet alleen bij de COVID-19 vaccinatiecampagne lijkt Vaals een lage vaccinatiegraad te hebben, ook uit cijfers van het Rijksvaccinatieprogramma scoort Vaals gemiddeld gezien erg laag. Om de vermoedens te kunnen bevestigen en meer duidelijkheid te krijgen over het aantal gevaccineerden in Duitsland, startte de GGD Zuid Limburg in november dit jaar een onderzoek onder de inwoners van Vaals.

Onderzoek

Alle huishoudens – ca. 5800 adressen - in de gemeente Vaals ontvingen per post een uitnodiging om anoniem deel te nemen aan het onderzoek. Inwoners kregen van 8 t/m 28 november de tijd om online de vragenlijst in te vullen. Tussentijds stuurde de Gemeente Vaals via social media en het weekblad een reminder uit. Ruim 22% (2422 respondenten) van de in totaal 10.000 inwoners van de gemeente Vaals gaf gehoor aan de oproep. Het doel van het onderzoek was inzicht krijgen in het aantal personen gevaccineerd over de grens (Duitsland of elders). Aanvullend werd naar o.a. de beweegredenen voor vaccinatie in het buitenland gevraagd.

Resultaten

Uit het onderzoek blijkt dat 19,2% van de respondenten in Duitsland is gevaccineerd en 1,2% in een ander land zoals België, Polen en Roemenië. Van de personen die in Duitsland zijn gevaccineerd heeft 92% ook de zorgverzekering in Duitsland. Dat er een duidelijke link bestaat tussen een zorgverzekering in Duitsland en vaccinatie in Duitsland blijkt ook uit de beweegredenen die de respondenten opgeven om zich in het buitenland te laten vaccineren. Zo staat ‘Ik ga altijd voor medische zorg naar Duitsland’ in de top 3 van beweegredenen, naast ‘Ik kon mij in Duitsland eerder laten vaccineren dan in Nederland’ en ‘De vaccinatielocatie in Duitsland is gemakkelijker bereikbaar’.

Conclusie

De resultaten van het onderzoek bevestigen het vermoeden dat veel inwoners van Vaals gevaccineerd zijn in Duitsland. Concreet betekent dit dat de huidige vaccinatiegraad van 67% in Vaals met ca. 20% verhoogd kan worden. Met deze nieuwe informatie ligt de vaccinatiegraad in Vaals in lijn met gemeenten als Gulpen-Wittem, Eijsden-Margraten en Valkenburg aan de Geul (87- 90%). Ook komt de vaccinatiegraad zelfs nog net iets boven het landelijke gemiddelde van 85,8% uit. Het onderzoek is op huishoudniveau uitgezet. Het is niet bekend hoeveel respondenten per huishouden hebben deelgenomen. Dit kan mogelijk de resultaten beïnvloeden. Aannemelijk is dat maar één persoon per huishouden heeft deelgenomen en dat het aantal gevaccineerden in het buitenland mogelijk nog hoger ligt.

Vervolgonderzoek overige grensgemeenten

Niet alleen Vaals is een grensgemeente waar veel mensen Duits of Belgisch georiënteerd zijn. Ook in gemeenten als Heerlen, Kerkrade, Brunssum en Maastricht is dit van toepassing. De GGD Zuid Limburg bekijkt samen met de desbetreffende gemeenten of een vervolgonderzoek in deze gemeenten gewenst is.